Koelvermogen is niet hetzelfde als stroomverbruik

Bij een airco beschrijft 2,5 kW hoeveel warmte het systeem onder bepaalde omstandigheden kan afvoeren. De elektriciteit die daarvoor nodig is, hangt af van de efficiëntie van het toestel. Een hogere EER betekent dat dezelfde koelcapaciteit met minder elektrisch vermogen kan worden geleverd.

Een model met een EER van 3,0 vraagt bij 2,5 kW koelvermogen ongeveer 0,83 kW elektrisch vermogen. Bij een EER van 4,0 is dat ongeveer 0,63 kW. Dit zijn rekenwaarden onder specifieke testomstandigheden. Ze voorspellen niet exact wat een airco op ieder moment in een woning verbruikt.

De SEER geeft een seizoensgemiddelde en is daarom nuttiger wanneer je het totale koelverbruik over een langere periode wilt inschatten.

Zo bereken je het dag-, week- en maandverbruik

Vermenigvuldig het gemiddelde elektrische vermogen met het aantal bedrijfsuren. Bij een gemiddeld verbruik van 0,75 kW ziet de berekening er als volgt uit:

Dit zijn voorbeelden, geen vaste verbruikswaarden. Wanneer de compressor vaak op deellast draait en gemiddeld 0,5 kW gebruikt, is vier uur gebruik ongeveer 2 kWh. Voor een betrouwbare schatting moet je dus uitgaan van het gemiddelde opgenomen vermogen en niet alleen van het maximale vermogen op het typeplaatje.

Waarom een inverterairco meestal minder verbruikt

Een klassieke airco werkt vaker volgens een eenvoudig aan-uitprincipe. Een inverterairco kan het toerental van de compressor variëren. Na het bereiken van de gewenste temperatuur hoeft het systeem daardoor niet steeds op vol vermogen te draaien.

Dat betekent niet dat een inverter altijd een bepaald laag verbruik haalt. Bij een warme ruimte, veel zon of een groot temperatuurverschil kan het vermogen tijdelijk oplopen. Ook een te klein toestel kan lang op hoge belasting blijven draaien. Een te groot toestel is evenmin automatisch zuinig, omdat het mogelijk vaker kort in- en uitschakelt.

De dimensionering moet daarom passen bij de ruimte, de isolatie, de hoeveelheid glas, de ligging en de gewenste toepassing. Een ruimte van een bepaalde oppervlakte is niet op zichzelf voldoende informatie om het juiste vermogen vast te stellen.

Koelen en verwarmen hebben een ander verbruik

Een 2,5 kW airco die ook kan verwarmen, gebruikt in verwarmingsmodus andere prestatiegegevens. Daarvoor wordt vaak naar de COP gekeken: de verhouding tussen afgegeven warmte en opgenomen elektriciteit. Bij milde buitentemperaturen kan een warmtepomp efficiënt verwarmen.

Wanneer het buiten kouder wordt, daalt de COP meestal en kan het elektrische verbruik per kilowatt afgegeven warmte stijgen. Tijdens een ontdooicyclus kan tijdelijk extra energie worden gebruikt. De verwarmingsprestaties van een model moeten daarom worden beoordeeld bij relevante buitentemperaturen, niet alleen op basis van één nominale waarde.

Laat werkzaamheden aan koelmiddelcircuits, elektrische aansluitingen en de inbedrijfstelling uitvoeren door een bevoegde specialist. De installatie moet passen bij de technische voorschriften van het gekozen systeem en de woning.

Stand-by, startpieken en meetverschillen

Het verbruik stopt niet altijd volledig zodra de airco niet actief koelt. Besturing, wifi en andere elektronica kunnen stand-byverbruik veroorzaken. Dat is meestal klein per uur, maar kan over een lange periode meetbaar worden.

Bij oudere systemen kunnen startpieken hoger zijn dan bij moderne invertermodellen. Zo’n piek duurt doorgaans kort en zegt weinig over het totale energieverbruik. Voor dat totaal zijn vooral de bedrijfsduur, het gemiddelde vermogen en de efficiëntie van belang.

Wil je het werkelijke verbruik kennen, meet dan de airco over meerdere dagen of weken. Noteer daarbij de buitentemperatuur, ingestelde temperatuur en gebruiksduur. Zo zie je beter waarom twee vergelijkbare dagen toch verschillende uitkomsten kunnen geven.

Praktische manieren om het verbruik te beperken

• Stel bij koelen een gematigd temperatuurverschil in en voorkom voortdurend grote sprongen.
• Gebruik zonwering en beperk directe zoninstraling op ramen tijdens warme uren.
• Houd filters schoon en zorg dat de luchtstroom van de binnenunit niet wordt geblokkeerd.
• Gebruik eco- of nachtinstellingen wanneer die passen bij je comfortbehoefte.
• Laat de buitenunit vrij van obstakels en laat vervuiling of storingen tijdig controleren.
• Vergelijk bij aankoop EER, SEER, geluidsniveau en verwarmingsprestaties bij lage temperaturen.

Onderhoud, koelmiddelwerk, dakdoorvoeren en elektrische aanpassingen horen bij een deskundige installateur. Zelf reinigen van toegankelijke filters is iets anders dan werken aan het gesloten koudemiddelcircuit.

Welke gegevens heb je nodig voor een betrouwbare inschatting?

Voor een persoonlijke berekening zijn minimaal het merk en model, de EER- of SEER-waarde, de gebruiksduur en de gewenste bedrijfsmodus nodig. Daarnaast helpen gegevens over de ruimte: oppervlak, isolatie, raamoppervlak, zonligging en de temperatuur die je nastreeft.

Een leverancier kan de technische specificaties naast de situatie in de woning leggen. Ekaa Duurzaam verwijst hiervoor naar het bestaande vrijblijvende advies- en offerteformulier. Daar kun je de ruimte en het gewenste gebruik toelichten voordat een modelkeuze wordt gemaakt.