Waarom een cv-ketel zonder stroom meestal niet verwarmt

Een cv-ketel verbrandt gas, maar dat betekent niet dat de installatie zonder elektriciteit blijft werken. De pomp moet het verwarmde water door de leidingen sturen. Daarnaast zijn de regeling, sensoren, ontsteking en thermostaat doorgaans elektrisch afhankelijk. Zonder die onderdelen kan de ketel uit veiligheidsoverwegingen uitschakelen of blijft de warmte in de ketel en het directe leidingdeel.

Een ouder systeem met een waakvlam kan plaatselijk nog warmte produceren, maar ook dan ontstaat niet automatisch bruikbare verwarming in de rest van het huis. De aanwezigheid van een vlam zegt dus weinig over de werking van het volledige verwarmingssysteem. Controleer altijd de handleiding van het specifieke toestel en probeer geen beveiligingen te omzeilen.

Welke warmtebronnen kunnen zonder elektriciteit werken?

Een houtkachel en sommige open haarden kunnen zonder stroom warmte afgeven, omdat ze geen elektrische pomp of elektronische brandstoftoevoer nodig hebben. De warmte blijft echter vooral lokaal. Kamers verderop koelen sneller af en deuren openen kan de warmteverdeling juist verstoren.

Een pelletkachel werkt meestal niet tijdens een stroomstoring. De vijzel voert pellets elektrisch aan en veel modellen gebruiken een ventilator, ontsteking en elektronische regeling. Ook moderne gashaarden hebben vaak elektriciteit nodig voor ontsteking, besturing of ventilatie. Of een specifiek toestel beperkt kan blijven functioneren, hangt af van het model en de aanwezige beveiligingen.

Gebruik nooit een barbecue, terrasverwarmer, campingkooktoestel of generator binnenshuis om warmte te maken. Daarbij kan koolmonoxide ontstaan. Een open verbrandingstoestel mag alleen worden gebruikt wanneer de installatie, rookgasafvoer en ventilatie daarvoor geschikt zijn.

De verstandigste back-up: verwarm één zone

Bij stroomuitval is het vaak efficiënter om één goed gekozen verblijfsruimte zo lang mogelijk aangenaam te houden dan te proberen de hele woning te verwarmen. Kies bijvoorbeeld de ruimte die het best geïsoleerd is, weinig ramen heeft en gemakkelijk af te sluiten is van koudere vertrekken.

Sluit ramen en deuren, beperk tocht en gebruik gordijnen of extra textiel waar dat veilig kan. Blijf wel ventileren volgens de omstandigheden in huis, zeker wanneer er mensen verblijven of wanneer een verbrandingstoestel wordt gebruikt. Verwarm de gekozen ruimte vooraf zolang de installatie nog werkt en houd warme kleding en dekens beschikbaar.

Een ruimtegerichte aanpak voorkomt bovendien dat je een back-upoplossing onnodig zwaar dimensioneert. De benodigde capaciteit hangt af van de isolatie, buitentemperatuur, ruimtegrootte en gewenste gebruiksduur.

Accu of aggregaat voor pomp en regeling

Een accu-back-up kan in sommige situaties de circulatiepomp, thermostaat of andere vitale onderdelen tijdelijk van elektriciteit voorzien. Hoe lang dat werkt, hangt af van het vermogen van de aangesloten apparatuur, de capaciteit van de accu en omzettingsverliezen. Een thuisbatterij werkt bovendien niet automatisch tijdens een netstoring; daarvoor is een geschikte noodstroomfunctie en correcte installatie nodig.

Een aggregaat kan eveneens tijdelijke stroom leveren, maar vraagt extra aandacht voor aansluiting, aarding, ventilatie en terugvoeding naar het elektriciteitsnet. Plaats een aggregaat nooit in een woning, garage, schuur of vlak bij ramen en ventilatieopeningen vanwege koolmonoxide. Laat een vaste aansluiting of omschakeling door een bevoegd elektrotechnisch installateur uitvoeren.

Maak vooraf een eenvoudig draaiboek: welke apparatuur moet blijven werken, waar staan de noodvoorzieningen en wie mag de installatie aansluiten? Test een back-up periodiek volgens de voorschriften van de fabrikant.

Veilig handelen tijdens en na de stroomstoring

1. Controleer eerst of de storing alleen jouw woning betreft en volg de informatie van de netbeheerder.
2. Gebruik geen verbrandingstoestel zonder geschikte afvoer en voldoende ventilatie.
3. Controleer of rookmelders en koolmonoxidemelders werken en vervang lege batterijen tijdig.
4. Raak geen elektrische installatie, thuisbatterij of generatoraansluiting aan als je niet bevoegd bent.
5. Ventileer verstandig om vocht en een slechte binnenlucht te voorkomen, maar voorkom onnodig warmteverlies.
6. Laat de cv-ketel, warmtepomp of andere installatie na de storing normaal opstarten volgens de handleiding.

Ruik je gas, hoor je een ongewoon geluid of gaat een toestel herhaaldelijk in storing? Schakel het toestel uit als dat veilig kan, verlaat de ruimte bij gevaar en neem contact op met de aangewezen storingsdienst of een bevoegde specialist.

Een praktisch plan voor jouw woning

Een installateur kan in kaart brengen welke onderdelen van jouw verwarmingssysteem elektrisch afhankelijk zijn. Bij dakwerk, rookgasafvoer, gas, koelmiddelen, elektra of batterijopslag is deskundige controle nodig. De juiste oplossing verschilt per woning en toesteltype.