Begin met de warmtevraag van uw woning

De belangrijkste stap is bepalen hoeveel warmte uw woning gedurende een jaar nodig heeft. Die warmtevraag hangt samen met de inhoud van de te verwarmen ruimtes, isolatie, ventilatie, glasoppervlak, gewenste binnentemperatuur en het aantal uren dat u verwarmt.

Een hoog elektriciteitsverbruik van de airco betekent niet automatisch dat het toestel inefficiënt is. Een slecht geïsoleerde ruimte verliest eenvoudigweg sneller warmte, waardoor de airco langer moet draaien. Kijk daarom niet alleen naar het apparaat, maar ook naar de woning als geheel. Een energie- of warmtevraagberekening kan helpen wanneer uw bestaande verbruik onvoldoende houvast biedt.

COP en SCOP: welke waarde gebruikt u voor een jaarinschatting?

De COP is de verhouding tussen geleverde warmte en gebruikte elektriciteit onder specifieke testomstandigheden. Als een airco tijdelijk een COP van 4 heeft, levert het toestel onder die omstandigheden vier keer zoveel warmte als de hoeveelheid elektriciteit die het gebruikt.

Voor een jaarberekening is de SCOP relevanter. Deze seizoenswaarde houdt rekening met wisselende buitentemperaturen en verschillende gebruiksomstandigheden. Toch blijft ook een SCOP een gestandaardiseerde waarde. De praktijk kan afwijken wanneer uw woning veel warmte verliest, u een hogere temperatuur instelt of de airco regelmatig tegen lage buitentemperaturen moet werken.

Let bij het vergelijken van modellen op de omstandigheden waaronder de waarden zijn vastgesteld. Een hoge efficiëntie bij gematigd weer zegt niet precies hoeveel het toestel tijdens een koude periode verbruikt.

Zo vertaalt u verbruik naar kosten

Gebruik voor een snelle schatting deze drie stappen:

1. Bepaal de jaarlijkse warmtevraag in kWh.
2. Deel die warmtevraag door de SCOP van het gekozen systeem.
3. Vermenigvuldig het resultaat met uw stroomtarief per kWh.

Voorbeeld: bij 8.000 kWh warmtevraag en een SCOP van 3,5 komt het berekende elektriciteitsverbruik uit op ongeveer 2.286 kWh. Bij een variabel stroomtarief verandert de kostenraming mee met de prijs die u daadwerkelijk betaalt. Controleer daarom welk tarief op uw energiefactuur staat en houd rekening met eventuele vaste kosten of veranderingen in uw contract.

Deze methode is een indicatie, geen energierekening. Voor een realistischer beeld kunt u het verbruik van de airco afzonderlijk meten en vergelijken met de buitentemperatuur en het aantal verwarmde uren.

Waarom het verbruik bij koud weer kan oplopen

Bij lagere buitentemperaturen moet een airco meer moeite doen om warmte aan de buitenlucht te onttrekken. De efficiëntie kan daardoor dalen en het elektriciteitsverbruik per geleverde kWh warmte kan toenemen. Ook kan de buitenunit tijdelijk een ontdooicyclus uitvoeren wanneer zich ijs vormt. Tijdens zo’n cyclus wordt niet op dezelfde manier warmte aan de woning geleverd.

Daarnaast spelen wind, vochtigheid en de plaatsing van de buitenunit een rol. Een toestel dat onvoldoende vrije luchtstroom heeft, kan minder gunstig functioneren. Laat werkzaamheden aan koudemiddel, leidingen of de buitenunit uitvoeren door een bevoegde en gecertificeerde specialist.

Maatregelen die het verbruik kunnen beperken

De meest effectieve besparing begint vaak bij het beperken van de warmtevraag. Denk aan kierdichting, geschikte isolatie en het voorkomen van onnodig warmteverlies. Reinig daarnaast de filters volgens de voorschriften van de fabrikant. Vervuilde filters kunnen de luchtstroom beperken en het comfort beïnvloeden.

Stel de gewenste temperatuur zo constant mogelijk in en vermijd grote sprongen wanneer dat niet nodig is. Gebruik een timer of regeling om alleen te verwarmen wanneer de ruimte daadwerkelijk wordt gebruikt. Houd binnendeuren open wanneer u meerdere verbonden ruimtes met één binnenunit wilt verwarmen, maar verwacht niet dat één unit iedere afzonderlijke ruimte even gelijkmatig verwarmt.

Een te groot of verkeerd geplaatst systeem kan onrustig regelen of warmte minder goed verdelen. Laat daarom de capaciteit, luchtverdeling en installatieomstandigheden beoordelen. Werk aan elektra, dakdoorvoeren of constructies hoort door een bevoegde vakman te worden uitgevoerd.

Airco, warmtepomp of cv: wat past bij uw situatie?

Een airco is vooral interessant wanneer u enkele ruimtes gericht wilt verwarmen of koelen. Voor een volledige woning kunnen meerdere binnenunits nodig zijn, en de warmteverdeling kan anders zijn dan bij radiatoren of vloerverwarming. Een lucht-waterwarmtepomp werkt samen met een afgiftesysteem zoals vloerverwarming of geschikte radiatoren en vraagt daarom een andere woning- en installatiebeoordeling.

Een hybride oplossing kan passend zijn wanneer een bestaande cv-ketel voorlopig nodig blijft voor piekbelasting of warm tapwater. Of dat technisch en financieel logisch is, hangt af van isolatie, afgiftesysteem, beschikbare elektrische aansluiting, energieprijzen en uw toekomstplannen. Laat de verschillende opties op basis van dezelfde warmtevraag vergelijken.

Controlepunten vóór u een keuze maakt

• Is de jaarlijkse warmtevraag bekend of realistisch geschat?
• Is de SCOP gebaseerd op een vergelijkbare klimaatzone en gebruikssituatie?
• Welke ruimtes moeten werkelijk worden verwarmd?
• Is er voldoende luchtcirculatie rond de binnen- en buitenunit?
• Is de elektrische aansluiting geschikt voor de installatie?
• Zijn leidingdoorvoer, gevel- of dakwerk en condensafvoer veilig uitvoerbaar?
• Zijn voor de plaatsing lokale regels, toestemming of een vergunning relevant?
• Wie voert werkzaamheden aan koudemiddel en elektra uit?

Een specialist kan daarnaast controleren of het gekozen vermogen past bij de ruimte. Een toestel dat alleen op maximaal vermogen wordt geselecteerd, is niet automatisch de zuinigste keuze.