Hoe werkt verwarmen met een airco?

Bij verwarmen draait het koelmiddelcircuit in omgekeerde richting. De buitenunit onttrekt warmte aan de buitenlucht. Via het koelmiddel en de compressor wordt die warmte naar de binnenunit gebracht, die de warmte vervolgens aan de binnenlucht afgeeft. Een invertercompressor kan het vermogen aanpassen aan de actuele warmtevraag. Daardoor blijft de temperatuur doorgaans stabieler dan bij uitsluitend aan- en uitschakelen.

Het rendement wordt onder meer uitgedrukt met COP en seizoensrendement. COP geeft de verhouding weer tussen de geleverde warmte en het elektriciteitsverbruik onder bepaalde omstandigheden. Bij milde buitentemperaturen is die verhouding meestal gunstiger dan bij vorst. Kijk daarom bij het vergelijken niet alleen naar één COP-waarde, maar ook naar de prestaties bij lage temperaturen en het seizoensrendement.

Een lucht-luchtwarmtepomp verwarmt de lucht in de kamers. Dat verschilt van een lucht-waterwarmtepomp, die warmte aan water overdraagt voor radiatoren, vloerverwarming en soms warm tapwater. Een verwarmende airco is dus niet automatisch een vervanging voor uw cv-installatie of warmwatervoorziening.

Wanneer kan airco de hoofdverwarming zijn?

Airco als hoofdverwarming ligt het meest voor de hand wanneer de woning weinig warmte verliest en de warmte zich goed kan verspreiden. Denk aan goede isolatie, passende beglazing, beperkte tocht en een indeling waarbij de binnenunits niet alleen één afgesloten kamer bedienen. Ook het gewenste temperatuurverschil tussen kamers speelt mee.

Een systeem kan technisch voldoende vermogen hebben, maar toch minder comfortabel zijn als warmte niet naar een hal, slaapkamer of achterliggende ruimte komt. Deuren openlaten is niet altijd praktisch en warme lucht verspreidt zich niet vanzelf gelijkmatig door een woning. Bij meerdere kamers kan een multi-splitsysteem met verschillende binnenunits logischer zijn dan één krachtige unit.

In een minder goed geïsoleerde woning, bij veel buitenmuren of grote glaspartijen kan het vermogen tijdens koude dagen tekortschieten. Een bestaande cv-ketel, elektrische bijverwarming of andere warmtebron kan dan als ondersteuning dienen. Een berekening van het warmteverlies geeft meer zekerheid dan alleen het vloeroppervlak.

Hoe kiest u het juiste vermogen?

Een te kleine unit moet langdurig op hoog vermogen werken en kan bij koude omstandigheden onvoldoende warmte leveren. Een te grote unit is niet automatisch beter: die kan vaker terugregelen of in- en uitschakelen en past mogelijk minder goed bij de warmtevraag van de ruimte.

Oppervlakte is slechts één onderdeel van de beoordeling. Let ook op plafondhoogte, isolatiewaarde, raamoppervlak, oriëntatie, ventilatie, aangrenzende ruimtes en de gewenste binnentemperatuur. Een slaapkamer vraagt bovendien iets anders dan een open woonkeuken met veel glas.

Gebruik capaciteitsindicaties daarom alleen als eerste oriëntatie. De uiteindelijke selectie hoort te worden gebaseerd op de berekende warmtevraag en de capaciteit die het model bij lage buitentemperaturen daadwerkelijk kan leveren. Vraag ook naar het geluidsniveau, de minimale en maximale vermogensregeling en de manier waarop de installatie wordt bediend.

Airco combineren met cv of andere verwarming

Een hybride opstelling kan een praktische tussenstap zijn. De airco levert dan de basisverwarming wanneer dat efficiënt en comfortabel kan. De cv-ketel of een andere warmtebron springt bij wanneer meerdere ruimtes tegelijk warmte nodig hebben, bij piekbelasting of tijdens een koude periode.

Bij lucht-luchtunits blijft de verwarming los van het watercircuit van radiatoren en vloerverwarming. De airco verwarmt dus direct de lucht in de ruimte waar de binnenunit hangt. De cv-ketel kan daarnaast radiatoren, vloerverwarming en warm tapwater blijven verzorgen. Een goede regeling is belangrijk om te voorkomen dat beide systemen onnodig tegelijk verwarmen.

Wilt u leidingen aanpassen, radiatoren anders inzetten of een complete cv- of warmtepompinstallatie wijzigen, laat dan vooraf beoordelen of de systemen technisch en regeltechnisch op elkaar aansluiten. Voor ingrepen aan elektra, koelmiddelleidingen en constructies is een bevoegde installateur nodig.

Verbruik, comfort en koude periodes

Verwarmen met airco kan efficiënter zijn dan verwarmen met een elektrische kachel, omdat een warmtepomp warmte verplaatst in plaats van uitsluitend elektriciteit in warmte om te zetten. Het werkelijke verbruik hangt af van de warmtevraag, de ingestelde temperatuur, het rendement bij de buitentemperatuur, de regelstrategie en het elektriciteitsverbruik van het hele systeem.

Bij vorst neemt het rendement doorgaans af en kan de unit tijdelijk een ontdooicyclus uitvoeren. Dat is normaal: ijsvorming op de buitenwisselaar wordt dan verwijderd. Tijdens zo’n cyclus levert de installatie tijdelijk minder of geen warmte aan de binnenruimte. Een model dat geschikt is voor lage temperaturen kan het comfort in zulke omstandigheden verbeteren, maar het neemt de invloed van woningisolatie en dimensionering niet weg.

Vermijd grote temperatuurwisselingen als u efficiënt wilt verwarmen. Reinig filters volgens de onderhoudsinstructies en houd de luchtstroom van binnen- en buitenunit vrij. Laat koelmiddel, elektrische aansluitingen en storingen controleren door een bevoegde specialist.

Waarop let u bij de installatie?

De plaats van de binnenunit bepaalt mede hoe gelijkmatig de ruimte opwarmt. De luchtstroom moet de kamer kunnen bereiken zonder voortdurend op een obstakel, werkplek of slaapplaats te zijn gericht. Bij meerdere kamers is een afzonderlijke beoordeling per ruimte nodig.

De buitenunit heeft voldoende vrije luchttoevoer nodig en moet stevig en trillingsarm worden gemonteerd. Denk ook aan geluid, condenswater, bereikbaarheid voor onderhoud en de invloed op buren of aangrenzende vertrekken. Een veilige condensafvoer en correcte elektrische aansluiting zijn onderdeel van een goede installatie.

Controleer vooraf bovendien of voor de gekozen plaats toestemming, een melding of een vergunning nodig kan zijn. Dat verschilt per situatie en kan samenhangen met gebouw, locatie of beschermde status. Laat dit controleren voordat de montage wordt gepland.