Wanneer moet een Gree-airco worden afgeperst?

Afpersen is vooral relevant wanneer het koudemiddelcircuit is geopend of wanneer er aanwijzingen zijn dat de dichtheid niet meer in orde is. Denk aan de volgende situaties:

• bij een nieuwe installatie voordat het systeem definitief in bedrijf wordt gesteld;
• na een reparatie aan leidingen, aansluitingen, servicekleppen of andere onderdelen van het koudemiddelcircuit;
• na het vervangen van bijvoorbeeld een condensor, verdamper of servicecomponent;
• na het verplaatsen van een binnen- of buitenunit wanneer daarvoor aan het circuit is gewerkt;
• wanneer de installatie langdurig geopend is geweest;
• bij minder goede koeling, ongewone geluiden of een vermoeden van drukverlies.

Afpersen is geen algemene oplossing voor iedere aircostoring. Een klacht kan ook te maken hebben met luchtstroming, filters, elektrische aansturing, condensafvoer of een andere oorzaak. Een specialist bepaalt daarom eerst welke controle passend is.

Hoe verloopt de controle in de praktijk?

De exacte werkwijze volgt het technische handboek van Gree en de eigenschappen van de installatie. In hoofdlijnen bestaat de controle uit meerdere stappen.

1. De installatie wordt uitgeschakeld en veilig geïsoleerd. Als er koudemiddel aanwezig is en het circuit moet worden geopend, wordt dit volgens de geldende voorschriften teruggewonnen.
2. De monteur controleert de leidingen, koppelingen, servicepoorten en andere mechanische verbindingen op zichtbare beschadigingen of montageproblemen.
3. Het circuit wordt met geschikt meetgereedschap aangesloten op een manometerset en een bron van droge stikstof.
4. De druk wordt opgebouwd tot de waarde die voor dit model en deze test is voorgeschreven. Een onjuiste testdruk kan de controle onbetrouwbaar maken of onderdelen onnodig belasten.
5. Gedurende de voorgeschreven periode wordt gecontroleerd of de druk stabiel blijft. Daarnaast kan een elektronische lekzoeker of een andere passende methode worden gebruikt om een lek te lokaliseren.
6. Bij een lek wordt de locatie hersteld. Daarna volgt opnieuw een druktest, zodat niet alleen de reparatie maar het volledige circuit opnieuw wordt gecontroleerd.
7. Na een geslaagde test wordt het circuit gevacumeerd. Pas daarna kan het systeem volgens de specificaties van Gree opnieuw met koudemiddel worden gevuld.

De volgorde en meetwaarden zijn systeemafhankelijk. Vraag bij twijfel om een rapport met de gebruikte methode, de relevante meetwaarden en de uitgevoerde herstelwerkzaamheden.

Waarom zijn koudemiddel en modelgegevens belangrijk?

Gree-airco’s zijn niet allemaal hetzelfde. Modellen kunnen verschillen in koudemiddel, aansluitingen, serviceprocedures en toegestane testwaarden. In de bron worden onder meer R32 en R410A genoemd. Het is daarom niet veilig om op basis van alleen het merk een vaste werkwijze of drukwaarde aan te nemen.

R32 vraagt extra aandacht vanwege de brandbaarheidseigenschappen. Ook bij andere koudemiddelen zijn terugwinning, ventilatie, geschikte apparatuur en correcte verwerking belangrijk. Werkzaamheden aan het koudemiddelcircuit horen te worden uitgevoerd door iemand die daarvoor bevoegd en aantoonbaar deskundig is.

De monteur moet vóór de werkzaamheden controleren welk koudemiddel en welk model aanwezig zijn. Ook de leidinglengte, de toestand van isolatie en de manier waarop verbindingen zijn gemonteerd kunnen van invloed zijn op de beoordeling. Gebruik het typeplaatje en het servicehandboek als uitgangspunt.

Veelgemaakte fouten bij afpersen

Een goede druktest staat niet los van de voorbereiding en de afwerking. Veelvoorkomende aandachtspunten zijn:

• een verkeerde testdruk gebruiken omdat modelgegevens niet zijn gecontroleerd;
• te kort wachten of alleen naar de begin- en einddruk kijken zonder rekening te houden met omstandigheden;
• beschadigde afdichtingen, O-ringen of koppelingen opnieuw gebruiken;
• vocht of niet-condenserende gassen onvoldoende verwijderen door gebrekkig vacumeren;
• koudemiddel bijvullen zonder de hoeveelheid zorgvuldig te bepalen en te wegen;
• leidingen monteren onder mechanische spanning, waardoor verbindingen later kunnen gaan lekken;
• een gevonden lek repareren zonder daarna de volledige test te herhalen.

Gekalibreerde meetmiddelen, een passende lekzoekmethode en de instructies van Gree helpen deze fouten te beperken. Bij laswerk, koelmiddelterugwinning, vacumeren en hervullen is specialistische uitvoering noodzakelijk.

Welke documentatie is nuttig na afloop?

Vraag na de werkzaamheden om een duidelijke registratie van wat is gecontroleerd en aangepast. Nuttige gegevens zijn bijvoorbeeld het model en type koudemiddel, de aanleiding van de werkzaamheden, de gebruikte testmethode, de testdruk, de controleperiode, eventuele drukval, de locatie van een gevonden lek en de uitgevoerde reparatie.

Ook de vacuümcontrole en de uiteindelijke hoeveelheid toegevoegd of teruggewonnen koudemiddel kunnen relevant zijn voor onderhoud en vervolgdiagnose. Bewaar deze informatie bij de installatie. Controleer daarnaast of de monteur de vereiste registratie en bevoegdheid voor het betreffende koudemiddelwerk kan aantonen.

Documentatie bewijst niet automatisch dat een installatie technisch goed blijft functioneren, maar maakt vervolgcontroles wel overzichtelijker. Bij terugkerend drukverlies is verder onderzoek nodig in plaats van uitsluitend opnieuw vullen.

Wat kunt u zelf controleren?

Als eigenaar kunt u zonder het koudemiddelcircuit te openen enkele signalen verzamelen. Noteer wanneer de koeling minder wordt, of er ijsvorming of ongewone geluiden optreden en of de binnenunit water lekt. Controleer ook of filters schoon zijn en of de luchtstroom niet wordt geblokkeerd.

Laat aansluitingen, servicekleppen, leidingen en koudemiddel uitsluitend door een bevoegde specialist controleren. Schakel bij een vermoeden van lekkage, beschadigde leiding of problemen na een verplaatsing de installatie uit als dat volgens de handleiding veilig kan en vraag om deskundige beoordeling.