1. Begin met de woningindeling en het gewenste gebruik

Bepaal eerst welke ruimte gekoeld of verwarmd moet worden en hoe de lucht zich door de woning kan verplaatsen. Een binnenunit werkt het meest voorspelbaar wanneer de lucht vrij kan uitstromen. Een woonkamer met open verbinding naar de keuken vraagt daardoor een andere beoordeling dan een afgesloten slaapkamer.

Het benodigde vermogen hangt onder meer af van het vloeroppervlak, de hoogte van de ruimte, isolatie, glasoppervlak, zonbelasting en het aantal aanwezige personen en apparaten. Een vuistregel op basis van alleen vierkante meters kan daarom een eerste indicatie geven, maar vervangt geen technische beoordeling. Een te kleine unit kan moeite hebben om de ruimte comfortabel te krijgen; een te grote unit kan minder gelijkmatig werken.

Bespreek ook het gebruik: alleen koelen, of ook verwarmen in het voor- en najaar? Voor slaapkamers tellen geluidsniveau en luchtverdeling vaak zwaarder mee dan maximale capaciteit. Voor een woonkamer kan juist een grotere luchtvraag of een multi-splitoplossing relevant zijn.

2. Kies de buitenunit met aandacht voor buren en onderhoud

Bij een tussenwoning kan de buitenunit bijvoorbeeld in de achtertuin, aan een gevel, op een balkon of op een andere geschikte buitenlocatie komen. De beschikbare ruimte is niet het enige criterium. Rond de unit moet voldoende vrije ruimte blijven voor aanzuiging en uitblaas van lucht. Ook moet de monteur later bij filters, aansluitingen en andere onderdelen kunnen komen.

Een gevelmontage vereist een geschikte draagconstructie. Trillingsdempers kunnen helpen om contactgeluid naar de constructie te beperken, maar ze maken een ongeschikte plaats niet automatisch geschikt. Let daarom op slaapkamers aan de andere zijde van de muur, erfgrenzen en de positie van ramen en deuren bij uzelf en de buren.

Controleer vooraf bovendien gemeentelijke regels, eventuele eisen voor het uiterlijk van de gevel en afspraken binnen een VvE of verhuurorganisatie. Bij monumenten of beschermde panden kunnen aanvullende toestemmingen gelden. De actuele situatie moet vóór de montage worden nagegaan.

3. Werk de leidingroute uit voordat er wordt geboord

De koelmiddelleidingen, communicatiekabel en condensleiding lopen meestal vanaf de binnenunit naar de buitenunit. In een tussenwoning kan de route door een buitenmuur, via een koof of door een kabelgoot worden uitgevoerd. De kortste route hoeft niet de beste te zijn: een iets langere route kan praktischer zijn wanneer daardoor minder zichtwerk ontstaat of onderhoud beter mogelijk blijft.

Een geveldoorvoer moet passend worden aangebracht en zorgvuldig worden afgewerkt tegen tocht en vocht. Leidingen horen beschermd en netjes ondersteund te worden. De koelmiddelleidingen moeten volgens de voorschriften van het gekozen systeem worden geïsoleerd. Bij onjuiste diameter, te scherpe bochten, onvoldoende isolatie of een te lange leiding kan de werking worden beïnvloed.

Laat werkzaamheden aan het koelcircuit uitvoeren door een daarvoor bevoegde installateur. Zelf leidingen koppelen, openen of vullen brengt risico’s mee voor veiligheid, milieu en de werking van het systeem.

4. Plan de condensafvoer als een apart onderdeel

Bij ontvochtiging kan een airco condenswater produceren. Dat water moet gecontroleerd weg kunnen, zodat het niet in de muur, vloer of constructie terechtkomt. Een natuurlijke afvoer werkt doorgaans wanneer het leidingverloop voldoende afschot heeft en de gekozen afvoer daarvoor geschikt is.

Als het condenswater omhoog of over een langere afstand moet worden afgevoerd, kan een condenswaterpomp nodig zijn. Die pomp vraagt ruimte, een passende aansluiting en aandacht voor geluid en bereikbaarheid. De afvoer mag ook geen ongewenste geur of terugstroming veroorzaken.

Bij de oplevering hoort de afvoer op doorstroming en lekkage te worden gecontroleerd. Vraag waar het condenswater naartoe gaat en hoe u de afvoer periodiek kunt inspecteren. Een verstopte of slecht aangelegde afvoer kan vochtproblemen veroorzaken, ook wanneer de airco zelf normaal lijkt te functioneren.

5. Laat de elektrische aansluiting beoordelen

De elektrische aansluiting moet worden afgestemd op het specifieke systeem en de bestaande installatie. Daarbij wordt gekeken naar het opgenomen vermogen, de kabelafstand, de beveiliging en de beschikbare ruimte in de meterkast. Een eigen groep kan nodig zijn, maar dat is afhankelijk van het apparaat en de situatie in de woning.

Laat een gekwalificeerde elektricien beoordelen of een bestaande groep geschikt is. Wanneer een extra groep, kabel of beveiliging nodig is, moet die volgens de geldende elektrotechnische voorschriften worden aangelegd. Werk niet aan de meterkast of vaste bedrading wanneer u daarvoor niet bevoegd bent.

Controleer na de montage of kabels en doorvoeren beschermd zijn, groepen duidelijk zijn aangeduid en de installatie veilig kan worden uitgeschakeld. De elektrische controle staat los van het testen van het koelcircuit; beide onderdelen horen afzonderlijk aandacht te krijgen.

6. Testen en opleveren: vraag wat er is gecontroleerd

Na de montage wordt het systeem in bedrijf gesteld. De installateur controleert onder meer de werking van de binnen- en buitenunit, de luchtverdeling, de condensafvoer en de elektrische veiligheid. Bij het koelcircuit horen vacumeren en een controle op lekkage volgens de voorschriften van de fabrikant en de geldende regels.

Vraag bij oplevering om uitleg over de afstandsbediening, filters, gewenste instellingen en onderhoud. Laat ook zien waar de hoofdschakelaar, condensafvoer en eventuele pomp zich bevinden. Noteer welke onderdelen bereikbaar moeten blijven voor service.

Een installatie in een eenvoudige situatie kan relatief snel worden uitgevoerd. De werkduur hangt echter af van het aantal binnenunits, de leidingroute, de buitenunitlocatie, aanpassingen aan de elektra en de afwerking. Laat daarom vooraf vastleggen welke werkzaamheden wel en niet in het advies zijn opgenomen.