Hoe verwarmt een airco precies?

In de verwarmingsstand draait de koelkringloop om. De buitenunit haalt warmte uit de buitenlucht. Een compressor brengt die warmte op een hoger temperatuurniveau, waarna de binnenunit de warmte aan de ruimte afgeeft. In een inverter-systeem past de compressor zijn vermogen aan de warmtevraag aan. Het systeem hoeft daardoor niet telkens volledig aan en uit te schakelen.

Een stabiele instelling is meestal gunstiger dan steeds grote temperatuurverschillen creëren. De airco kan dan rustiger bijregelen. De binnenunit verspreidt warmte met lucht, waardoor de ruimte vaak snel op temperatuur komt. Dat voelt anders dan verwarming via radiatoren of vloerverwarming: de warmteverdeling, luchtstroom en geluidsbeleving spelen daarom mee in het comfort.

Wanneer is verwarmen met airco interessant?

De toepassing is vooral logisch wanneer je bepaalde kamers gericht wilt verwarmen. Denk aan een open woonkamer, een werkkamer of een woning waarin niet elke ruimte gelijktijdig op dezelfde temperatuur hoeft te zijn. Met afzonderlijke binnenunits of een multisplitsysteem kunnen meerdere zones apart worden geregeld.

Een airco kan ook als hoofdverwarming worden overwogen, maar dat is geen automatische conclusie. De woning moet voldoende warmte kunnen vasthouden en de installatie moet passend zijn ontworpen voor de warmtevraag. Bij een bestaande woning met matige isolatie kan eerst kierdichting of isolatie meer effect hebben dan een zwaarder toestel. Ook de indeling is relevant: warmte uit één binnenunit verspreidt zich niet vanzelf gelijkmatig door afgesloten kamers.

Welk systeem past bij energiezuinig verwarmen?

Voor woningen worden meestal split- en multisplitsystemen gebruikt. Een splitsysteem bestaat uit een buitenunit en één binnenunit. Dat past bij gerichte verwarming van één belangrijke leefruimte. Een multisplitsysteem koppelt meerdere binnenunits aan één buitenunit en biedt meer mogelijkheden voor zoneregeling.

Een monoblock zonder buitenunit kan praktisch lijken, maar de prestaties en geschiktheid verschillen per situatie. Laat daarom niet alleen naar het maximale vermogen kijken. Vraag ook naar het gedrag bij lage buitentemperaturen, het geluidsniveau, de regeling, de plaatsing en de manier waarop condenswater wordt afgevoerd.

Daikin, LG, Mitsubishi Electric, Panasonic en Toshiba worden genoemd als merken die Ekaa Duurzaam levert. De geschiktheid van een specifiek model moet per woning, ruimte en gebruiksdoel worden beoordeeld.

Welke factoren bepalen het elektriciteitsverbruik?

Het verbruik is niet constant. Bij lagere buitentemperaturen moet het systeem harder werken en kan het rendement afnemen. Ook een hogere gewenste binnentemperatuur, veel warmteverlies via ramen of daken en tocht verhogen de warmtevraag.

De belangrijkste aandachtspunten zijn:

• de isolatie en kierdichting van de woning;
• de inhoud en indeling van de te verwarmen ruimte;
• de gekozen capaciteit en de plaats van de binnenunit;
• de buitentemperatuur en het weer;
• de ingestelde temperatuur en het gebruiksschema;
• de mogelijkheid om ongebruikte zones apart te regelen;
• de staat van filters, buitenunit en regeltechniek.

Een te klein systeem kan continu op hoge belasting draaien. Een te groot systeem is evenmin automatisch zuinig, omdat de regeling dan minder passend kan reageren op een kleine warmtevraag. Laat de capaciteit daarom berekenen op basis van de ruimte en de woning, niet alleen op basis van een globale vuistregel.

COP, SCOP en je werkelijke verbruik

COP staat voor de verhouding tussen de afgegeven warmte en het elektriciteitsverbruik op een bepaald moment. Een COP van 4 betekent bijvoorbeeld dat het systeem onder die meetomstandigheden vier keer zoveel warmte afgeeft als het aan elektriciteit gebruikt. Dat is geen vast rendement voor het hele stookseizoen.

Voor een seizoensbeeld is SCOP relevanter. Deze waarde probeert het rendement over verschillende omstandigheden samen te vatten. Toch blijft ook SCOP een gestandaardiseerde waarde. Plaatsing, buitentemperatuur, ontdooicycli, instellingen en woninggebruik bepalen wat je in de praktijk merkt.

Meet daarom het elektriciteitsverbruik van de airco afzonderlijk als dat mogelijk is en vergelijk dit over een volledig verwarmingsseizoen met de geleverde warmte of met het eerdere energiegebruik. Noteer daarbij veranderingen in weer, isolatie, thermostaatinstellingen en gebruik. Zo voorkom je dat een enkel koud of mild maandresultaat tot een verkeerde conclusie leidt.

Instellingen en ventilatie voor comfortabel gebruik

Richt de luchtstroom niet langdurig rechtstreeks op zit- of werkplekken. Kies een stabiele temperatuur en gebruik tijdschema’s wanneer ruimtes op vaste momenten worden gebruikt. Bij meerdere binnenunits kan zoneregeling voorkomen dat kamers onnodig worden verwarmd.

Een airco is meestal geen vervanging voor goede ventilatie. Ventileer volgens de aanwezige ventilatievoorziening en houd ventilatieroosters vrij. De ontvochtigingsfunctie kan bij bepaalde omstandigheden het binnenklimaat beïnvloeden, maar is geen algemene oplossing voor vochtproblemen. Condens, schimmel of blijvend hoge luchtvochtigheid vraagt om onderzoek naar ventilatie, bouwkundige oorzaken en vochtbelasting.

Onderhoud en veiligheid

Reinig filters volgens de voorschriften van de fabrikant en controleer of de buitenunit vrij blijft van bladeren, takken, vuil en opgehoopte sneeuw. Let ook op een goede afvoer van condenswater en op ongewone geluiden, geuren of lekkages.

Werkzaamheden aan het koelmiddelcircuit, controles op lekkage en aanpassingen aan koeltechnische onderdelen horen bij een bevoegde specialist. Ook aanpassingen aan de elektrische installatie en werkzaamheden aan dak of gevel moeten deskundig en veilig worden uitgevoerd. Laat bij twijfel de installatie inspecteren en volg de onderhoudsvoorschriften van fabrikant en installateur.