Hoeveel Radiatoren Op 22 Mm: Praktische Richtlijnen

Kort antwoord: met een 22 mm verwarmingsleiding kunt u in de praktijk meestal meerdere radiatoren voeden, maar het exacte aantal hangt af van het totaal vermogen (kW), de gekozen temperatuursdifferentiatie (ΔT) en de lengte van de leiding. Als vuistregel kunt u rekenen dat een 22 mm leiding bij een ΔT van circa 20 K eenvoudig tussen de 10 en 18 kW kan transporteren zonder onacceptabel drukverlies. In termen van radiatoren betekent dat doorgaans 3–8 gangbare radiatoren, afhankelijk van hun individuele vermogen. Voor compacte slaapkamers met kleine panelen van 1–1,5 kW is dat meer radiatoren; voor grote woonkamerpanelen van 2–3 kW wordt het aantal kleiner.

Belangrijk is dat dit een praktische richtlijn is, geen vaste regel. Een exacte uitspraak vraagt om een eenvoudige berekening van het totaal benodigde warmtevermogen en de daarmee samenhangende volumestroom. Daarna controleert u het drukverlies voor de lengte en het materiaal van de leiding. Als installatiebedrijf met KIWA-certificering adviseren en realiseren wij deze berekeningen en kunnen we beoordelen of 22 mm voldoende is of dat 28 mm of een verdeler een betere oplossing is.

De juiste aanpak begint bij vermogen en ΔT. Bereken eerst het totaalvermogen dat de betreffende groep radiatoren moet leveren. Werk met het vermogen in kW en kies een praktische ΔT; in bestaande cv-installaties is 20 K gebruikelijk, bij moderne lage-temperatuursystemen kan 10–15 K gangbaar zijn. Met de formule voor volumestroom (Q = vermogen / (ρ·c·ΔT)) krijgt u snel de benodigde liters per seconde of minuut. Praktisch is een eenvoudige vuistregel: bij ΔT 20 K vraagt 1 kW ongeveer 0,72 liter per minuut. Zo levert een totaalvermogen van 10 kW ongeveer 7,2 L/min.

Na de volumestroom vergelijkt u die waarde met de doorstroomspecificatie en het drukverlies van een 22 mm leiding over de geplande lengte. Tabellen en fabrikantspecificaties geven millibar- of Pascal-verliezen per meter bij verschillende stromingen. Als het drukverlies in verhouding tot de pompcapaciteit te groot wordt, daalt de afleversnelheid bij de radiatoren en ontstaan koude plekken. Zo voorkomt u teleurstellingen en onnodige retourtemperatuuroptimalisaties door de juiste pijpdiameter te kiezen of een verdeler toe te passen.

Een paar concrete voorbeelden maken het duidelijk. Stel: u hebt vier radiatoren met elk 1,5 kW, totaal 6 kW. Bij ΔT 20 K heeft u ongeveer 6 × 0,72 = 4,32 L/min nodig. Een 22 mm leiding kan dit meestal comfortabel aan bij korte tot middelgrote lengtes. Een ander voorbeeld: drie grote radiatoren van 2,5 kW (totaal 7,5 kW) vragen circa 5,4 L/min; ook dat is haalbaar op 22 mm mits de leidinglengte en bochten beperkt blijven.

Voor een zwaardere groep van 12 kW (bijvoorbeeld meerdere woonkamerradiatoren) is de benodigde stroming ongeveer 8,6 L/min. Bij die stroming neemt het drukverlies over bijvoorbeeld 20–30 meter merkbaar toe. Dan is het belangrijk om te controleren of de pomp dit verlies kan compenseren, of om een verdeler met meerdere 15/18/22 mm aftakkingen te gebruiken. In oudere huizen met lange horizontale aanvoeren kunt u kiezen voor een verdeelstation per verdieping, zodat u met 22 mm in de aanvoer lokaal meerdere radiatoren bedient zonder excessief verlies.

Leidinglengte en aantal bochten beïnvloeden het drukverlies sterker dan de nominale diameter alleen. Een rechte leiding van 5–10 meter geeft relatief weinig weerstand; zodra u 20–30 meter en meerdere bochten hebt, loopt het drukverlies snel op. In de praktijk meet of berekent u het totale equivalente lengtegraden door bochten en koppelingen mee te tellen. Voor 22 mm geldt dat bij korte lengtes en weinig bochten vaak geen probleem ontstaat. Bij lange runs kunt u echter zien dat radiatoren verderop minder warm worden.

Een praktische aanpak is werken met zones en verdelers. Een hoofdleiding van 28 mm naar de verdieping, waarna verdelers met 22 mm aftakkingen de radiatoren bedienen, combineert lage drukverliezen met eenvoudige installatie. Ook de keuze van materiaal (koper versus meerlagenbuis) en wanddikte beïnvloedt het effectieve inwendige diameter en daarmee het verlies. Gebruik altijd de pompgegevens en de specifieke drukverlies-tabellen van de gebruikte leiding en fitting om een sluitende berekening te maken.

Hydraulische balans en goede groepsindeling voorkomen geluid, ongelijke verwarming en onnodig energieverlies. Werk met duidelijke groepen: één groep mag meerdere radiatoren hebben, maar houd rekening met totale kW en leidinglengte. Waar mogelijk verdient het de voorkeur om radiatoren parallel vanaf een verdeler te bedienen. Dat vereenvoudigt inregelen met ventielen en zorgt voor gelijke doorstroming.

Bij installatie kiest u doorgaans voor afsluiters per radiator, inregelkranen op de verdeler en, indien nodig, een automatische ontluchter en een inregelautomaat. Denk ook aan een bypass of differentieeldrukregelaar bij lange of variabele systemen; die voorkomt geluid en cavitatie in de pomp. Zowel bij nieuwbouw als bij renovatie is het verstandig een eenvoudige hydraulische berekening te laten uitvoeren. Als KIWA-gecertificeerd installatiebedrijf verzorgen wij die berekeningen en het inregelen zodat elke radiator de bedoelde capaciteit ontvangt zonder dat de 22 mm leiding overbelast raakt.

Bij montage bepaalt materiaal deels de praktische mogelijkheden van een 22 mm leiding. Koper en meerlagenbuis (PEX-composiet) zijn gangbare keuzes; beide hebben goede verwerkingskenmerken maar verschillen in intrinsieke inwendige diameter. Gebruik knelfittingen of persverbindingen van bekende merken en zorg dat leidingen goed gefixeerd en geïsoleerd zijn. Slecht gefixeerde leidingen kunnen geluid geven en leiden tot spanningsbreuken bij temperatuurschommelingen.

Belangrijke montagestappen zijn correct ontluchten, verstevigen rond radiatorkoppelingen en testen op lekkage bij druk. Ontluchten moet u pas doen nadat de installatie op bedrijfstemperatuur is gekomen en de pomp draait; door gefaseerd ontluchten voorkomt u luchtophoping in de toppen. Controleer ook de werking van thermostatische radiatorventielen: ze moeten vrij bewegen en goed inregelen om een evenwichtige warmteverdeling te krijgen. Voor grotere systemen adviseren wij het gebruik van een verdeler met inregelventielen; dat maakt bijregelen veel eenvoudiger en voorkomt onnodig hoge stookkosten.

Er zijn duidelijke signalen dat 22 mm niet volstaat: radiatoren aan het einde van een groep blijven lauw, de pomp draait hard en lawaaiig, of het drukverlies is groter dan de pomp kan compenseren. In die gevallen zijn alternatieven beschikbaar: een hogere nominale diameter (28 mm) voor hoofdleidingen, een verdeler per zone, of het splitsen van de groep in meerdere kleinere groepen. Ook het toepassen van een hogere capaciteit pomp of een differentieeldrukregelaar kan uitkomst bieden, maar die oplossing werkt alleen als de leidingdiameter passend blijft.

Als regionaal opererend installatiebedrijf in Flevoland, Gelderland, Utrecht en naburige provincies verzorgen wij advies en uitvoering voor deze aanpassingen. We zijn KIWA-gecertificeerd en werken merk-onafhankelijk met betrouwbare componenten. Wij adviseren niet zomaar groter te kiezen: een berekening van vermogen, lengte en drukverlies geeft het objectieve antwoord. Bij twijfel voeren wij een snelle controle en hydraulische berekening uit, zodat u een duurzame en goed functionerende installatie krijgt.