De belangrijkste typen cv-ketels

De verschillende cv-keteltypen onderscheiden zich vooral door de manier waarop ze ruimteverwarming en warm tapwater leveren.

• Combiketel: verwarmt de woning en maakt tapwater in één toestel. Dit bespaart ruimte, maar de beschikbare warmwatercapaciteit is begrensd wanneer meerdere tappunten tegelijk worden gebruikt.
• Systeemketel: werkt samen met een aparte voorraadboiler. Daardoor is meer warm water beschikbaar voor bijvoorbeeld meerdere badkamers of gelijktijdig douchen en afwassen.
• Solo- of alleen-verwarmingsketel: levert uitsluitend warmte aan radiatoren of vloerverwarming. Voor warm tapwater is een aparte boiler of andere opslag nodig.
• Condenserende HR-ketel: gebruikt condensatiewarmte uit de rookgassen. HR beschrijft daarmee vooral de techniek, niet een aparte toepassing naast combi-, systeem- of soloketels.
• Hybride systeem: combineert een warmtepomp met een cv-ketel. De warmtepomp levert zoveel mogelijk basiswarmte; de ketel springt bij wanneer extra vermogen of warm tapwater nodig is.
• Elektrische ketel of biomassaketel: kan in specifieke situaties worden overwogen, maar vraagt een beoordeling van onder meer de beschikbare elektrische aansluiting, ruimte, warmtebehoefte en praktische inpassing.

Combi, systeem of solo: kijk eerst naar warm water

De warmwaterbehoefte is vaak doorslaggevender dan het aantal vierkante meters van de woning. Een combiketel verwarmt water pas wanneer je een kraan of douche opent. Dat is compact en voorkomt een aparte boiler, maar bij gelijktijdig gebruik kan de waterstroom of temperatuur minder comfortabel worden.

Een systeemketel met voorraadboiler heeft juist een reserve aan warm water. Dat biedt meer comfort bij meerdere gebruikers en tappunten. Daar staat tegenover dat je extra ruimte nodig hebt en dat de installatie anders wordt opgebouwd. Ook warmteverlies in leidingen en de plaats van de boiler verdienen aandacht.

Een solo-ketel past wanneer tapwater al op een andere manier wordt verzorgd, bijvoorbeeld met een afzonderlijke boiler of een andere warmtebron. Bij vervanging van een bestaand toestel is het verstandig het werkelijke gebruik te bespreken: hoeveel mensen wonen er, zijn er meerdere badkamers en worden tappunten vaak tegelijk gebruikt?

Waarom lage retourtemperaturen belangrijk zijn voor HR-techniek

Een condenserende HR-ketel koelt de rookgassen zover af dat waterdamp condenseert. Daarbij komt extra warmte vrij, die aan het retourwater van de cv-installatie wordt afgegeven. De techniek werkt daardoor het gunstigst wanneer het retourwater voldoende koel terugkomt.

Vloerverwarming werkt doorgaans met lagere afgiftetemperaturen. Ook goed gedimensioneerde radiatoren kunnen geschikt zijn voor een lagere temperatuur. Bij oudere radiatoren, beperkte isolatie of een slecht ingeregeld systeem kan de ketel vaker op hogere temperaturen moeten werken, waardoor een deel van het condensatievoordeel niet wordt benut.

Daarom hoort bij de ketelkeuze ook een controle van de warmteafgifte, leidingisolatie en waterzijdige inregeling. Verder zijn een geschikte condensafvoer en een correcte rookgasafvoer noodzakelijk. Deze onderdelen moeten door een bevoegde installateur worden beoordeeld en aangelegd.

Wanneer is een hybride cv-opstelling interessant?

Een hybride systeem is bedoeld voor woningen waarin een warmtepomp een deel van de verwarmingsvraag kan overnemen, terwijl een cv-ketel beschikbaar blijft voor koude omstandigheden of extra vermogen. De regeling bepaalt op basis van onder meer buitentemperatuur, warmtevraag en instellingen welk toestel wordt ingezet.

De woning moet hiervoor wel technisch geschikt zijn. Isolatie, radiatoren, vloerverwarming, geluidsruimte, de elektrische aansluiting en de plaats van de buitenunit spelen mee. Een buffer- of voorraadvat kan in sommige installaties helpen om opwekking en warmteafgifte beter op elkaar af te stemmen, maar is niet in iedere woning nodig.

Hybride systemen kunnen worden gecombineerd met warmtepompen van verschillende fabrikanten, waaronder Daikin, Mitsubishi en Panasonic. De daadwerkelijke compatibiliteit hangt af van de gekozen toestellen en regeling en moet per woning worden gecontroleerd.

Dimensionering en installatie: de controlepunten

Een groter toestel is niet automatisch beter. Een te hoge capaciteit kan leiden tot korte schakelingen, minder rustige werking en een minder passende afstemming op de warmtevraag. Een warmteverliesberekening vormt daarom een beter uitgangspunt dan alleen het oude ketelvermogen.

Laat bij een advies ten minste de volgende punten meenemen:

• de warmtebehoefte van de woning, inclusief isolatie, glas en gevels;
• de capaciteit voor warm tapwater en eventueel gelijktijdig gebruik;
• het type warmteafgifte, zoals radiatoren of vloerverwarming;
• het modulerende bereik van de ketel;
• de retourtemperatuur en waterzijdige inregeling;
• de condensafvoer en rookgasafvoer;
• de bereikbaarheid voor onderhoud en voldoende ruimte rond het toestel;
• de elektrische aansluiting bij een hybride of elektrische oplossing.

Gaswerk, rookgasafvoer, elektra en aanpassingen aan dak of gevel horen door bevoegde specialisten te worden uitgevoerd. Controleer ook of voor een buitenunit, rookgasafvoer of bouwkundige wijziging lokale toestemming of een vergunning nodig is.

Wat kan Ekaa Duurzaam bij de keuze betekenen?

Bij advies over cv-ketels en installatie wordt gekeken naar de woning, het verwarmingssysteem, de warmwaterbehoefte en de mogelijkheid om later met een warmtepomp of hybride oplossing te werken. Controleer bij het aanvragen van advies of eventuele certificeringen en de precieze werkzaamheden nog actueel zijn.

Een goede voorbereiding bestaat uit het verzamelen van informatie over het huidige toestel, de radiatoren of vloerverwarming, het aantal badkamers, de isolatie en eventuele plannen voor verduurzaming. Daarmee kan een installateur beter beoordelen of een compacte combiketel volstaat of dat opslag, een hybride systeem of een andere opstelling logischer is.