Hoe werkt verwarmen met een airco?

Een airco die kan verwarmen werkt als een lucht-luchtwarmtepomp. De buitenunit haalt warmte uit de buitenlucht en geeft die via het koelcircuit af aan de binnenruimte. Ook bij lage buitentemperaturen zit er nog warmte in de lucht, al neemt het rendement af wanneer het kouder wordt.

De COP geeft het rendement weer bij één specifieke combinatie van buiten- en binnentemperatuur. Een COP van 3 betekent dat 1 kWh elektriciteit op dat moment ongeveer 3 kWh warmte oplevert. De SCOP is voor een jaarinschatting relevanter, omdat deze het gemiddelde rendement over een stookseizoen weergeeft.

Gebruik een SCOP daarom als uitgangspunt, maar niet als garantie voor het uiteindelijke verbruik. De installatie, de regeling en de omstandigheden in uw woning hebben invloed op de praktijkwaarde.

Welke factoren bepalen het jaarverbruik?

Vier factoren hebben doorgaans de grootste invloed:

• Warmtevraag van de woning: een goed geïsoleerde woning verliest minder warmte en vraagt dus minder elektriciteit voor verwarming.
• Gewenste temperatuur: hoe hoger de binnentemperatuur, hoe groter het temperatuurverschil met buiten en hoe groter het warmteverlies.
• Gebruikspatroon: voortdurend verwarmen van meerdere ruimtes vraagt meer energie dan gericht verwarmen van gebruikte vertrekken.
• Rendement en dimensionering: een passend gekozen en goed ingeregeld systeem werkt doorgaans efficiënter dan een installatie die te groot of te klein is voor de ruimte.

Ook zoninstraling, ventilatie, tocht, interne warmte van apparaten en het aantal bewoners spelen mee. Daarom kan hetzelfde aircomodel in twee vergelijkbare woningen toch een ander jaarverbruik opleveren.

Zo maakt u zelf een realistische berekening

Begin met een schatting van de jaarlijkse warmtevraag. Die kunt u afleiden uit een bestaande energieanalyse, historische verwarmingsgegevens of een onderbouwde inschatting per vierkante meter. Vermenigvuldig vervolgens de warmtevraag met het gebruiksaandeel dat door de airco wordt geleverd. Deel dit resultaat door de verwachte SCOP.

Voorbeeld: een woning heeft een totale warmtevraag van 8.000 kWh per jaar. De airco levert daarvan 6.000 kWh, omdat sommige vertrekken op een andere manier worden verwarmd. Bij een gemiddelde SCOP van 3,2 is het benodigde elektriciteitsverbruik voor de airco ongeveer 1.875 kWh.

Een tweede voorbeeld: bij 4.000 kWh geleverde warmte en dezelfde SCOP is ongeveer 1.250 kWh elektriciteit nodig. Dit zijn rekenvoorbeelden, geen voorspellingen voor iedere woning. Controleer ook of de warmtevraag betrekking heeft op de hele woning of alleen op één ruimte of zone.

Wat gebeurt er op koude dagen?

Op milde dagen kan een airco relatief efficiënt verwarmen. Tijdens koude periodes daalt het rendement meestal en kan de buitenunit tijdelijk ontdooien. Tijdens zo’n ontdooicyclus wordt minder warmte aan de ruimte afgegeven. Ook kan aanvullende elektrische verwarming of een cv-ketel nodig zijn wanneer de capaciteit onvoldoende is of meerdere ruimtes tegelijk verwarmd moeten worden.

Of een woning volledig met airco kan worden verwarmd, hangt af van de isolatie, de indeling, de warmteverliezen en de gekozen capaciteit. Een specialist kan beoordelen of de warmte zich goed door de woning verspreidt. Bij een hybride oplossing kan de airco de warmtevraag in gunstige omstandigheden opvangen, terwijl een ander systeem bijspringt tijdens koude pieken.

Verbruik beperken zonder onnodig comfortverlies

Een lager verbruik begint meestal met een goede regeling en een beperkte warmtevraag:

1. Verwarm vooral de ruimtes die u daadwerkelijk gebruikt.
2. Stel een stabiele, realistische temperatuur in en voorkom grote schommelingen.
3. Houd filters schoon volgens de voorschriften van de fabrikant.
4. Beperk tocht en pak eenvoudige isolatieproblemen aan wanneer dat mogelijk is.
5. Laat de installatie controleren wanneer de luchtstroom, temperatuur of werking duidelijk verandert.
6. Vergelijk bij aanschaf niet alleen het maximale vermogen, maar ook de seizoensprestatie en het minimale vermogen.

Een te grote unit kan vaker in- en uitschakelen. Een te kleine unit kan tijdens koude omstandigheden langdurig op hoog vermogen draaien of de gewenste temperatuur niet halen. De juiste dimensionering is daarom belangrijker dan alleen een hoge opgegeven capaciteit.

Airco, cv-ketel of hybride: wat vergelijkt u?

Bij een vergelijking tussen een airco en een cv-ketel kijkt u niet alleen naar kWh elektriciteit of kubieke meters gas. Belangrijk is hoeveel warmte elk systeem werkelijk aan de woning levert en onder welke omstandigheden. Neem daarnaast het aandeel van de ruimtes, de gewenste temperatuur en eventuele bijverwarming mee.

Een hybride systeem kan interessant zijn wanneer volledige verwarming met luchtverwarming praktisch lastig is. De precieze keuze hangt af van de woning, de bestaande installatie en de manier waarop u de ruimtes gebruikt. Laat bij aanpassingen aan elektra, koelmiddelcircuits, dakdoorvoeren of andere technische onderdelen een bevoegde specialist beoordelen wat nodig is.

Welke informatie hebt u nodig voor advies?

Voor een bruikbare verbruiksschatting zijn onder meer het woningtype, de oppervlakte, de isolatiestatus, de huidige verwarmingsmethode, het gas- of elektriciteitsverbruik en de gewenste verwarmde ruimtes relevant. Ook de ligging van de buitenunit en de indeling van de woning kunnen de praktische werking beïnvloeden.

Ekaa Duurzaam kan op basis van de situatie verschillende scenario’s helpen vergelijken, bijvoorbeeld gericht verwarmen van enkele ruimtes, verwarmen van een groter deel van de woning of een hybride toepassing. Vraag om aannames duidelijk vast te leggen, zodat u een prognose later kunt vergelijken met uw werkelijke meterstanden.