Koelvermogen is iets anders dan elektrisch verbruik

De aanduiding 7 kW verwijst bij een airco doorgaans naar het maximale koelvermogen. Dat is de hoeveelheid warmte die het systeem kan verplaatsen, niet de hoeveelheid elektriciteit die het rechtstreeks verbruikt. Door de werking van een warmtepomp en de efficiëntie van een inverter ligt het opgenomen elektrische vermogen meestal lager.

Een eenvoudige indicatie kan worden gemaakt met de verhouding tussen koelvermogen en COP. Bij 7 kW koelvermogen en een COP van 3 komt de berekening uit op ongeveer 2,33 kW elektrisch vermogen. Bij 230 volt is dat circa 10 ampère. Dit is slechts een rekenvoorbeeld: de werkelijke waarde moet altijd uit de technische fiche of het typeplaatje van de airco komen.

Let daarbij op zowel de normale bedrijfsstroom als de maximaal toegestane stroom. Een airco kan tijdelijk anders functioneren tijdens het opstarten, ontdooien of zwaar koelen. De installatie moet ook rekening houden met andere toestellen die op dezelfde groep zijn aangesloten.

Welke gegevens moet u controleren?

Voor een betrouwbare beoordeling zijn minimaal deze gegevens nodig:

• het nominale opgenomen vermogen of de nominale stroom;
• de maximale opgenomen stroom;
• de aanbevolen maximale beveiliging van de fabrikant;
• het type aansluiting van de buitenunit;
• de lengte en doorsnede van de voedingskabel;
• de andere verbruikers op dezelfde groep;
• de staat en indeling van de groepenkast.

De nominale stroom geeft een beeld van de belasting tijdens normaal gebruik. De maximale beveiligingswaarde helpt bepalen welke automaat de fabrikant voorschrijft. Die waarden mogen niet worden vervangen door een algemene vuistregel op basis van alleen het aantal kilowatt aan koelvermogen.

Startstroom en invertertechniek

Bij oudere aan-uitcompressoren kan de inschakelstroom relatief hoog zijn. Een invertercompressor bouwt zijn vermogen doorgaans geleidelijker op, waardoor de startpiek vaak beperkter is. Dat betekent echter niet automatisch dat iedere inverter-airco op iedere bestaande groep kan worden aangesloten.

Ook een inverter kan tijdens bepaalde bedrijfscondities tijdelijk meer stroom vragen. Denk bijvoorbeeld aan intensief koelen, verwarmen of een ontdooicyclus van de buitenunit. Als een automaat regelmatig uitschakelt, is dat geen signaal om zonder controle een zwaardere automaat te plaatsen. De oorzaak kan liggen in overbelasting, verkeerde dimensionering, een storing of een probleem elders in de installatie.

Een meting tijdens normaal bedrijf en bij het opstarten kan helpen, maar de beoordeling hoort te gebeuren door een bevoegde specialist die ook de beveiligingen en kabelinstallatie controleert.

Automaat en kabel: waarom de situatie bepalend is

Bij sommige moderne inverter-units kan een 16 of 20 ampère-groep met 2,5 mm² kabel passend zijn. Dat is geen standaardrecept. De juiste keuze hangt onder meer af van de maximale stroom, de kabellengte, de aanlegwijze, de omgevingstemperatuur en de voorschriften van de fabrikant.

Bij langere kabelroutes kan een grotere kabeldoorsnede nodig zijn om spanningsval en extra warmteontwikkeling te beperken. Een hogere automaat plaatsen zonder te controleren of de kabel daarvoor geschikt is, is geen veilige oplossing. Ook het type automaat en de aardlekbeveiliging moeten passen bij de airco en de rest van de groepenkast.

Laat werkzaamheden aan automaat, bekabeling, aarding en aardlekbeveiliging uitvoeren door een bevoegd elektricien. De technische documentatie van de fabrikant is daarbij het uitgangspunt.

Wanneer is een aparte groep verstandig?

Een aparte groep ligt voor de hand wanneer de bestaande groep al een oven, wasmachine, droger, elektrische boiler of andere krachtige verbruiker voedt. Ook een oudere groepenkast, een lange voedingskabel of een fabrikant die een eigen circuit voorschrijft, zijn redenen om de bestaande situatie niet zomaar te benutten.

Een eigen groep maakt de belasting overzichtelijker en verkleint de kans dat de airco samen met andere apparaten de automaat aanspreekt. Het is geen automatische verplichting voor iedere 7 kW-airco: de keuze volgt uit de combinatie van toestelgegevens en installatiecondities.

Bij Ekaa Duurzaam kunt u de bestaande installatie en de specificaties van de airco laten beoordelen. Zo wordt duidelijk of aansluiten op de huidige groep verantwoord is of dat een aanpassing nodig is.

Plaatsing, kabelroute en condensafvoer tellen mee

De elektrische aansluiting is slechts één onderdeel van een goede installatie. De afstand tussen groepenkast, buitenunit en binnenunit beïnvloedt de kabelroute en mogelijk de spanningsval. De afstand tussen binnen- en buitenunit bepaalt bovendien mede de lengte van de koelmiddelleidingen. De fabrikant stelt hiervoor grenzen en kan aanvullende eisen geven.

De condensafvoer moet correct worden aangelegd, met voldoende afschot en zonder plekken waar water kan blijven staan. Een verkeerde afvoer kan vochtproblemen veroorzaken. De buitenunit hoort stabiel, goed geventileerd en met passende trillingsdemping te worden geplaatst.

Werk aan koelmiddelleidingen, elektrische aansluitingen en dak- of geveldoorvoeren brengt specifieke risico’s met zich mee. Laat deze werkzaamheden uitvoeren door een daarvoor bevoegde specialist en laat vooraf controleren of voor de gekozen plaatsing aanvullende toestemming of een vergunning nodig is.

Praktische controle vóór de installatie

1. Noteer merk, type en model van de buitenunit.
2. Zoek in de technische fiche naar nominale stroom, maximale stroom en aanbevolen beveiliging.
3. Breng in kaart welke andere apparaten op de beoogde groep zitten.
4. Laat kabeldoorsnede, kabellengte, automaat, aardlekbeveiliging en aarding controleren.
5. Bespreek de plaats van de buitenunit, de condensafvoer en de leidingroute.
6. Laat bij twijfel een aparte groep of andere passende oplossing ontwerpen door een bevoegd specialist.